«Είμαι 18, σας το υπόσχομαι ότι είμαι 18, δεν το βλέπετε; Πρέπει να τους το πείτε για να μ’ αφήσουν να φύγω». Ο Χασάν έχει καταγραφεί από τις αρμόδιες ελληνικές υπηρεσίες ως «ασυνόδευτος ανήλικος». Είναι ένας από τους 8.500 πρόσφυγες και μετανάστες που έφτασαν με χίλιους κινδύνους στην Λέσβο, τον περασμένο Μάιο.  Βρίσκεται ανάμεσα στους 25 ανήλικους που φιλοξενούνται σήμερα στο Κέντρο Πρώτης Υποδοχής Μεταναστών, στη Μόρια. Από τη πρώτη στιγμή ζητά επίμονα από τους υπεύθυνους να τον αντιμετωπίσουν ως ενήλικο. Να τον αφήσουν να φύγει, να συνεχίσει το μακρύ ταξίδι του που ξεκίνησε από το Αφγανιστάν κι έχει ως τελικό προορισμό τη Γερμανία.

Τους τελευταίους μήνες οι μεταναστευτικές ροές στη χώρα μας παρουσιάζουν κατακόρυφη άνοδο. Τον Ιανουάριο έφτασαν στην Λέσβο 700 πρόσφυγες και μετανάστες, το Φεβρουάριο 1.020, το Μάρτιο 3.000 τον Απρίλιο 4.000 και το Μάιο 8.500 άνθρωποι.  Στη δίνη αυτής της ανθρωπιστικής τραγωδίας βρίσκονται χιλιάδες παιδιά που ταξιδεύουν χωρίς τους γονείς τους. Δεν πρόκειται για στατιστικές αλλά για μια δραματική πραγματικότητα που μόνο αν τη βιώσει κανείς από κοντά μπορεί να συλλάβει το μέγεθος του προβλήματος και την ανάγκη για άμεση λήψη μέτρων.    

Στη Μυτιλήνη, στη Σάμο, στην Ορεστιάδα αλλά και στην Αθήνα υλοποιείται από την ΜΚΟ ΜΕΤΑδραση, για πρώτη φορά στη χώρα μας, ένα δίκτυο Επιτροπείας Ασυνόδευτων Ανηλίκων.  Το έργο που χρηματοδοτείται από τη Νορβηγία, την Ισλανδία και το Λιχτενστάιν στο πλαίσιο του Προγράμματος «Είμαστε Όλοι Πολίτες» με διαχειριστή το Ίδρυμα Μποδοσάκη έχει στόχο την προστασία των δικαιωμάτων των ασυνόδευτων ανηλίκων, την πρόσβασή τους σε δομές κοινωνικής πρόνοιας και την ομαλή ένταξη τους στην ελληνική κοινωνία.

Στο αεροδρόμιο μας υποδέχτηκε η Ευαγγελία Λεοντή, η επίτροπος της ΜΕΤΑδρασης και δικηγόρος από τη Μυτιλήνη με πολύχρονη εμπειρία στη νομική υπεράσπιση των δικαιωμάτων των μεταναστών.Πήραμε το δρόμο για το Κέντρο Υποδοχής κάνοντας μια πρώτη στάση στο πάρκο (στην περιοχή του ΚΑΡΑ ΤΕΠΕ) που πρόσφατα παραχώρησε ο Δήμος της Μυτιλήνης για να φιλοξενηθούν περίπου 2.000 άτομα. Η κατάσταση είναι χαοτική. Εκατοντάδες έγκυες γυναίκες, νεογέννητα και ηλικιωμένοι έχουν ανάγκη από ιατρική φροντίδα, φαγητό, είδη πρώτης ανάγκης.  Περίπου 400 άτομα βρίσκονται σε παρόμοια κατάσταση στο κολυμβητήριο του νησιού.  Πάνω από 700 στοιβάζονται έξω από το Κέντρο Πρώτης Υποδοχής στη Μόρια. Ο Δήμαρχος Λέσβου κ. Γαληνός κάνει έκκληση για χημικές τουαλέτες και ντους σε διάφορα σημεία του νησιού. 


(Πάρκο ΚΑΡΑ ΤΕΠΕ, Μυτιλήνη) 

«Κάνουμε ότι μπορούμε όλοι οι εμπλεκόμενοι φορείς-η αστυνομία, το λιμενικό, η Υπηρεσία Πρώτης Υποδοχής, οι Μη Κυβερνητικές Οργανώσεις ΜΕΤΑδραση, Γιατροί του Κόσμου και η ‘Ύπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες (UNHCR)-αλλά τα νούμερα μας ξεπερνούν. Χρειάζεται ενίσχυση του προσωπικού και δεν είναι ξεκάθαρο ποιος έχει τη νομική αρμοδιότητα συντονισμού» μας λέει ο Δήμαρχος Μυτιλήνης. «Στο νησί πάντως δεν νιώθουμε καμία αίσθηση απειλής, δεν έχει αυξηθεί καθόλου η εγκληματικότητα, ούτε έχει επηρεαστεί ο τουρισμός, προς το παρόν», συμπληρώνει η Ευαγγελία Λεοντή.  

Οι πρόσφυγες και μετανάστες που διασχίζουν το Αιγαίο και φθάνουν στις ελληνικές ακτές, αν δεν γίνουν αντιληπτοί από τις ελληνικές αρχές, αναζητούν μόνοι τους την αστυνομία για να «παραδοθούν», ώστε να περάσουν το ταχύτερο από το Κέντρο Πρώτης Υποδοχής και να πάρουν άδεια παραμονής (έξι μήνες για τους Σύριους - ένας μήνας για τις υπόλοιπες εθνικότητες).  
Το Κέντρο μπορεί να δεχθεί έως 700 άτομα με μέσο όρο παραμονής 4-5 μέρες. Η διαδικασία αυτή δυσχεραίνει όσο αυξάνονται τα νούμερα των εισροών χωρίς να ενισχύεται ο μηχανισμός διαχείρισής του. 

Στη Μόρια μας περίμενε ο μεταφραστής μας. ‘Έφθασε ως μετανάστης στην Ελλάδα πριν 14 χρόνια. Έμαθε ελληνικά στην Κρήτη και σήμερα δουλεύει στη ΜΕΤΑδραση.

Κατά την είσοδό μας στο κέντρο συναντήσαμε το κλιμάκιο της FRONTEX και 3 αστυνομικούς.  Ήταν η ώρα του φαγητού.  Οι αστυνομικοί διαχειρίζονταν την κατάσταση με μία αξιοθαύμαστη ανθρωπιά και ευγένεια. Στο Κέντρο Πρώτης Υποδοχής βρίσκονται αυτή τη στιγμή 25 ανήλικοι από το Αφγανιστάν, το Πακιστάν και τη Συρία, 24 αγόρια και ένα κορίτσι, ηλικίας από 13-18 ετών.

Μιλήσαμε για αρκετή ώρα με τα παιδιά. Η Ευαγγελία έχει φροντίσει να τους δοθεί μία αίθουσα  για να κοιμούνται ξεχωριστά από τους υπόλοιπους ενήλικες. Όμως οι αριθμοί παιδιών και των ενηλίκων αυξάνονται καθημερινά. Στο Κέντρο δημιουργείται το αδιαχώρητο. 

Το δωμάτιο καθαρίζεται από την Ευαγγελία και τα παιδιά.  Στον τοίχο πάνω από το κρεβάτι του μοναδικού κοριτσιού, της Sahar από το Αφγανιστάν, ζωγραφισμένα σχέδια με τις σημαίες του Αφγανιστάν, της Συρίας και του Πακιστάν και μικρές φράσεις: «Μην με κρίνεις αν δεν με ξέρεις», «Μην γελάς εις βάρος των ανθρώπων να γελάς μαζί με τους ανθρώπους», «Η πραγματική αγάπη είναι σαν τα φαντάσματα, όλοι μιλάμε γι΄ αυτή αλλά μόνο λίγοι μπορούν να την δουν». 


(Ζωγραφιές ασυνόδευτων ανηλίκων) 

Τα παιδιά έφτιαξαν τις ζωγραφιές με την Ευαγγελία και την Άννα, την ψυχολόγο των Γιατρών του Κόσμου. «Το κλειδί είναι η Άννα», μας εξηγεί ένας από τους μικρούς. «Αυτή είναι το κλειδί μας...».

Συζητώντας με τα παιδιά ο Χασάν από το Αφγανιστάν εμφανίζεται ως de factο  εκπρόσωπος τους.Ήθελε απεγνωσμένα να πείσει ότι είναι ενήλικας και ζητούσε επίμονα να τον αφήσουν να φύγει για να φθάσει μια ώρα αρχύτερα στην Γερμανία. «Πριν τρεις εβδομάδες έφυγα από το σπίτι μου στο Αφγανιστάν. Περπάτησα μία εβδομάδα και τις υπόλοιπες δύο τις έχω περάσει εδώ. Αυτό είναι αποτυχία για μένα. Αισθάνομαι πολύ στεναχωρημένος εδώ, νιώθω ότι είμαι σε φυλακή». 

Η Ευαγγελία προσπαθούσε υπομονετικά να του εξηγήσει για άλλη μία φορά ότι οι ανήλικοι δεν μπορούν να φύγουν από το Κέντρο αν δε βρεθεί θέση σε κάποιο ξενώνα φιλοξενίας. Έχουν ανοίξει κάποιες θέσεις σε ξενώνα στην Αθήνα και κάποια από τα παιδιά θα συνοδευτούν από τη ΜΕΤΑδραση μέσα στις επόμενες μέρες.

«Τον βλέπετε αυτόν; Αυτόν τον αγαπώ πιο πολύ απ’ όλους» λέει ο Χασάν και δείχνει τον Issa από το Πακιστάν. «Ο Issa με βοήθησε πριν από κάποιες μέρες όταν κάποιοι «μεγάλοι» Άραβες μου επιτέθηκαν επειδή έκαναν απεργία πείνας. Εγώ όμως είμαι Αφγανός και γι’ αυτό πήγα να φάω».

Οι ασυνόδευτοι ανήλικοι αποτελούν το πιο ευάλωτο κομμάτι στα κύματα των μεταναστών και προσφύγων που περνούν τα ελληνικά σύνορα. Σήμερα, μόνο στη Λέσβο υπολογίζεται ότι ο αριθμός τους φτάνει τους 255 και συνεχώς αυξάνεται. Από αυτούς μόνο ένας μικρός αριθμός μπορεί να φιλοξενηθεί στο Κέντρο Υποδοχής.  Η δουλειά που κάνουν οι ελληνικές αρχές, η Υπηρεσία Πρώτης Υποδοχής και όλες οι ΜΚΟ είναι αξιοθαύμαστη.  Όμως η διαρκής αύξηση των μεταναστευτικών ροών πολλαπλασιάζει τις ανάγκες για την προστασία και την υποστήριξη των ανηλίκων.

«Αν υπήρχε μία δομή για τη φιλοξενία ασυνόδευτων ανηλίκων στη Λέσβο, η υποστήριξη αυτών των παιδιών θα ήταν πιο αποτελεσματική και η κοινωνική τους ένταξη πιο ομαλή. Δεν θα χρειαζόταν να περνούν από τα Κέντρα Κράτησης και να πρέπει να συνυπάρχουν με τους ενήλικες» μας εξηγεί η Ευαγγελία. «Αυτό δεν είναι μέρος για εμάς τα παιδιά. Όλοι θέλουμε την ελευθερία μας. Θέλουμε να πάμε μπροστά. Πρέπει να μας βοηθήσετε να συνεχίσουμε το ταξίδι μας », ήταν τα τελευταία λόγια του Χασάν πριν μας αποχαιρετήσει.

Σοφία Κουβελάκη, Διαχειρίστρια Προγραμμάτων - Πρόγραμμα "Είμαστε όλοι Πολίτες" 

Σχόλια (0)

Δεν υπάρχουν σχόλια.

Το σχόλιο σας

Συνδεθήκατε ως: Guest

Share This Post